Bệnh thiếu máu do thiếu sắt: Nhận biết để phòng ngừa

Bí quyết sống khỏe
Bệnh thiếu máu do thiếu sắt

Tình trạng thiếu máu thiếu sắt không hề hiếm gặp, nguyên nhân xuất phát từ chế độ ăn uống hoặc bạn đang gặp phải vấn đề chuyển hóa sắt.

Thiếu máu do thiếu sắt là một loại thiếu máu phổ biến. Khi cơ thể thiếu sắt dẫn đến không tổng hợp đủ huyết sắc tố tham gia vào quá trình sản xuất tế bào hồng cầu và gây nên tình trạng thiếu máu làm ảnh hưởng đến quá trình vận chuyển oxy (hemoglobin) đến toàn bộ mô và cơ quan, từ đó gây nhiều vấn đề sức khỏe khác nhau. 

Vai trò của chất sắt đối với cơ thể

Sắt rất quan trọng trong việc duy trì nhiều chức năng của cơ thể, bao gồm sản xuất hemoglobin, phân tử vận chuyển oxy trong máu của bạn. Do đó sắt cũng đóng vai trò duy trì sức khỏe tế bào của các cơ quan, trong đó có: da, tóc và móng.

Nguyên nhân gây bệnh thiếu máu thiếu sắt

Một số nguyên nhân chính gây thiếu máu thiếu sắt gồm:

Nhu cầu sắt của cơ thể không được đáp ứng do thiếu nguồn cung cấp từ thực phẩm

Nhu cầu về sắt của người trưởng thành tối thiểu cần khoảng 8 miligam chất sắt một ngày. Khi chế độ dinh dưỡng của bạn thiếu cân bằng, cơ thể không nhận được đủ lượng sắt cần thiết nhằm phục vụ cho quá trình tạo máu thì sẽ dẫn đến thiếu máu.

Mất máu cấp hoặc mạn tính gây thất thoát nguồn sắt trong cơ thể

Máu chứa sắt trong các tế bào hồng cầu. Vì vậy, nếu bạn bị mất máu, bạn sẽ mất một lượng sắt. Phụ nữ có kinh nguyệt ra nhiều có nguy cơ bị thiếu máu do thiếu sắt vì họ bị mất máu trong kỳ kinh nguyệt. 

Mất máu chậm, mạn tính trong cơ thể do các tình trạng như loét dạ dày tá tràng, thoát vị đĩa đệm, polyp ruột kết hoặc ung thư đại trực tràng gây ra có thể khiến bạn bị thiếu máu do thiếu sắt. 

Kém hấp thu sắt bẩm sinh

Sắt từ thức ăn được hấp thụ vào máu trong ruột non của bạn. Rối loạn đường ruột bẩm sinh, chẳng hạn như bệnh celiac, ảnh hưởng đến khả năng hấp thụ chất dinh dưỡng từ thức ăn đã tiêu hóa của ruột, có thể dẫn đến thiếu máu do thiếu sắt. 

Triệu chứng thiếu máu thiếu sắt

Đôi khi, tình trạng thiếu máu do thiếu sắt có thể nhẹ đến mức không được chú ý. Nhưng khi cơ thể ngày càng thiếu sắt và tình trạng thiếu máu trầm trọng hơn, các dấu hiệu và triệu chứng ngày càng tăng lên, chúng có thể bao gồm:

  • Cảm giác uể oải, mệt mỏi liên tục kéo dài
  • Da nhợt nhạt
  • Đau ngực, tim đập nhanh hoặc khó thở
  • Nhức đầu, chóng mặt hoặc choáng váng
  • Tay chân lạnh
  • Viêm hoặc đau lưỡi
  • Móng tay dễ gãy
  • Ăn uống không ngon
Xem ngay:  6 loại thực phẩm giảm cân giàu dưỡng chất giúp bạn sở hữu vóc dáng thon thả
Triệu chứng thiếu máu thiếu sắt

Chẩn đoán và điều trị thiếu máu thiếu sắt

Để chẩn đoán bệnh thiếu máu do thiếu chất sắt, bác sĩ sẽ thực hiện một số bài kiểm tra xét nghiệm, chẳng hạn như:

  • Kích thước và hình dạng hồng cầu: khi bị thiếu máu do thiếu sắt, hồng cầu sẽ nhỏ hơn và màu nhạt hơn bình thường
  • Dung tích hồng cầu: Dung tích hồng cầu là tỉ lệ thể tích hồng cầu trên thể tích máu toàn bộ. Ở tuổi trưởng thành, tỉ lệ bình thường là từ 38.8% – 50% ở nam giới và từ 34.9% – 44.5% ở phụ nữ. 
  • Lượng hemoglobin: Lượng hemoglobin trong máu thấp hơn bình thường tức là bạn đang bị thiếu máu. Lượng hemoglobin bình thường dao động trong khoảng 13.5 g/dl đến 17.5 g/dl ở nam giới và 12.0g/dl đến 15.5 g/dl ở nữ giới
  • Protein ferritin: Đây là loại protein giúp cơ thể bạn lưu trữ chất sắt. Lượng ferritin thấp thường tương đương nồng độ sắt dự trữ trong cơ thể bạn cũng thấp.

Các biện pháp điều trị sau khi được chẩn đoán thiếu mắt thiếu sắt gồm:

Phương pháp điều trị sẽ phụ thuộc vào độ nghiêm trọng của chứng thiếu máu. Thông thường, người bệnh sẽ cần bổ sung thêm sắt từ thuốc uống hoặc siro bổ sung chất sắt và sẽ được dùng ít nhất một lần mỗi ngày trong vòng 3-6 tháng.

Nếu phương pháp bổ sung sắt không làm tăng nồng độ sắt trong cơ thể của bạn, có khả năng chứng thiếu máu ở bạn là do một nguồn xuất huyết hay một vấn đề hấp thụ chất sắt mà bác sĩ sẽ cần phải chẩn đoán thêm. 

Tìm hiểu: Vì sao chất sắt là người bạn không thể thiếu của phái nữ?

Biện pháp phòng ngừa thiếu máu thiếu sắt hiệu quả

Để phòng ngừa thiếu máu thiếu sắt, biện pháp đầu tiên và đơn giản nhất chính là bổ sung chất dinh dưỡng này thông qua các loại thực phẩm giàu chất sắt, chẳng hạn như:

  • Thịt: Thịt bò, thịt lợn hoặc thịt cừu
  • Gia cầm: gà, gà tây và vịt
  • Cá: Cá mòi và cá cơm
  •  Các loại rau màu xanh đậm: Bông cải xanh, cải xoăn, củ cải xanh và rau cải thìa
  •  Các loại đậu: Đậu lima, đậu Hà Lan, đậu pinto và đậu mắt đen
  •  Mì ống, ngũ cốc, gạo và ngũ cốc nguyên cám

Bên cạnh đó, bạn có thể tìm hiểu viên uống bổ sung sắt để giúp cơ thể hấp thụ khoáng chất này tốt hơn. 


tăng cường hệ miễn dịch

Nguồn truy cập:

Iron deficiency anemia

https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/iron-deficiency-anemia/symptoms-causes/syc-20355034

Iron Deficiency Anemia

https://www.webmd.com/a-to-z-guides/iron-deficiency-anemia#1

Iron-Deficiency Anemia

https://www.hematology.org/education/patients/anemia/iron-deficiency